Zaduma i refleksja

Ruch uliczny zamarł na krótko w tym miejscu. Piękne, inteligentne twarze, w mundurach, z orderami, z wypłowiałymi biało – czerwonymi opaskami z kotwicą - symbolem „Polski Walczącej”. Stali wytrwale, zapatrzeni w przeszłość, dumni. Towarzyszyli im harcerze, przedstawiciele władz, mieszkańcy.
- 27 września 1939 roku w walczącej Warszawie powstała konspiracja Służba Zwycięstwu Polski, zalążek Polskiego Państwa Podziemnego – przypomniała Teresa Urbanowa, prezes Zarządu Okręgu Gdańskiego Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej. – Jan Paweł II w dziele „Pamięć i tożsamość” przypominał, że brak w tym okresie podstawowej struktury politycznej był tak dotkliwy, że w warunkach zagrożenia biologicznego istnienia narodu, utworzono Polskie Państwo Podziemne, jedyna taka struktura w okupowanej Europie.
Polskie Państwo Podziemne to armia złożona z około 750 tysięcy żołnierzy, w tym w oddziałach walczących było około 395 tysięcy i w oddziałach pomocniczych około 350 osób. Podziemne struktury powołały Związek Walki Zbrojnej przekształcony w Armię Krajową.
- Pierwszym zadaniem była walka z Niemcami hitlerowskimi – kontynuowała Urbanowa. – Sabotaż, dywersje, wywiad od linii frontu po Atlantyk. – Obok siły zbrojnej utworzono cywilne państwo podziemne, które składało się z osiemnastu departamentów, w tym sądownictwa. Tajne nauczanie objęło około milion młodzieży na wszystkich poziomach kształcenia.
Tego samego dnia, 27 września 1939 roku powstały Szare Szeregi, a naczelnictwo Związku Harcerstwa Polskiego podjęło uchwałę o przejściu organizacji do działalności konspiracyjnej.
- Rozdałem 110 egzemplarzy odbitek oryginalnej wersji „Modlitwy obozowej” do słów i muzyki kpt. Adama Kowalskiego by razem ją teraz odśpiewać - powiedział Bronisław Wysoczański, prezes Koła nr 5 Związku Sybiraków „Przymorze”, który z Kresów Wschodnich - poprzez Syberię - trafił po wojnie szczęśliwie do Gdańska.
Pieśń tego autora „Morze, nasze morze” znają wszyscy: „Chociaż każdy z nas jest młody, lecz go starym wilkiem zwą”. „Modlitwa obozowa” – hymn Polaków z czasów wojny - była w PRL ocenzurowana.
* * *
27 września – na mocy Uchwały Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 11 września 1998 – obchodzony jest jako Dzień Podziemnego Państwa Polskiego.